Inkoop jeugdhulp en ondersteuning

Om de verantwoordelijkheid voor jeugdhulp waar te kunnen maken hebben gemeenten behoefte aan hulp en ondersteuning van en door specialistische organisaties. De manier waarop we deze jeugdhulp en ondersteuning inkopen is gekoppeld aan de r e gionale visie op jeugdhulp en de ambities het sociaal domein in onze regio te transformeren.

Dat betekent dat deze inkoop mee moet bewegen met de ontwikkelingen in beleid. Landelijk zien we dat 1 op de 7 jongeren een vorm van jeugdhulp ontvangt. Daarmee is het een maatschappelijk probleem dat vraagt om actie. De Hervormingsagenda Jeugd zet daarom in op het versimpelen van het systeem en toegankelijker en laagdrempeliger inrichten van hulp en ondersteuning in de vorm van Stevige Lokale Teams en het versterken van de sociale basis. Dit vraagt inzet van gemeenten, onderwijs en (zorg)partners. Deze ontwikkeling krijgt de komende jaren ook in onze regio vorm.

Inrichting jeugdhulp

De inkoop voor zowel Jeugd, Wmo als de ontwikkelingsgerichte arbeidsmatige dagbesteding (OAD) is in 2023 in samenhang vormgegeven en uitgevoerd. We hebben hiervoor dezelfde uitgangspunten gehanteerd, om de verbinding tussen de verschillende delen van het sociaal domein te accentueren. Bij de nieuwe inkoop is jeugdhulp verdeeld in vijf segmenten:

Segment 1: hoog specialistische jeugdhulp
Segment 2: wonen
Segment 3: dagbegeleiding & respijtzorg
Segment 4: veelvoorkomende hulp
Segment 5: crisishulp

De segmentering is een tijdelijk instrument. De huidige afspraken met zorgaanbieders zijn een eerste stap in het realiseren van onze toekomstvisie. Daarbij willen we een groot deel van de huidige veel voorkomende jeugdhulp (segment 3 en 4) aanbieden in de vorm van algemene en collectieve voorzieningen. Aanvullend op de Stevige Lokale Teams zijn er straks voor specialistische hulp vaste partners. Met deze partners werken we op basis van partnerschap met een vast budget. In de afspraken met deze partners verwerken we de ambities uit het uitvoeringsprogramma jeugd. Het vormgeven aan deze visie noemen we de transformatie jeugdhulp. Deze is in lijn met de grote (landelijke) veranderingen, die vanuit de Hervormingsagenda Jeugd, het Integraal Zorgakkoord en het Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming worden ingegeven.

Toekomstbestendig jeugdhulplandschap

In 2025 en 2026 hebben we samen met onze partners stappen gemaakt voor een doorontwikkeling naar een toekomstbestendig jeugdhulplandschap. Hieronder zijn de verschillende informatiememo’s voor raadsleden te lezen:

Eind oktober 2025 zijn raadsleden geïnformeerd over de doorontwikkeling jeugdhulplandschap. Lees hier de regionale informatiebrief.
In januari 2026 zijn raadsleden geïnformeerd over segment 3 en 4. Lees hier de regionale informatiebrief.
In maart 2026 zijn raadsleden geïnformeerd met een update over de doorontwikkeling van het jeugdhulplandschap. Lees hier de regionale informatiebrief.
In april 2026 zijn raadsleden geïnformeerd over de doorontwikkeling van Crossroads. Lees hier de regionale brief.

Schematisch ziet deze beweging er als volgt uit. Hieronder kun je per segment lezen wat het inhoudt en wat de actuele ontwikkeling is binnen dit segment.

Segment 1: hoog specialistische jeugdhulp

Binnen de hoog specialistische jeugdhulp werken we sinds 2023 ‘taakgericht’. Dit is in lijn met de gewenste ontwikkeling en wil zeggen dat we de gecontracteerde aanbieders een opdracht met mandaat en verantwoordelijkheid meegeven; organiseren, transformeren en sturen op de hoog specialistische jeugdhulp. Dit alles binnen een vooraf afgesproken budget. Onze partner in dit segment is zorgcombinatie Crossroads.

De afspraken met Crossroads zijn gemaakt voor een periode van vier jaar met de mogelijkheid om de afspraken te verlengen. We hebben gekozen voor een langere contractperiode, omdat we samen met Crossroads op een meer strategische samenwerking willen inzetten. Een transformatie is niet binnen een jaar gereed, daar is een langere periode voor nodig. De focus van de opgave bij de hoog specialistische jeugdhulp ligt op twee grote bewegingen:

Beweging naar nul. De beweging ambieert: geen uithuisplaatsingen van jeugdigen, geen plaatsingen in de gesloten jeugdzorg, geen jeugdigen/gezinnen die geen of niet de juiste behandeling krijgen doordat de noodzakelijke hulp (nog) niet beschikbaar is (geen wachtlijsten), geen suïcide en suïcidepogingen, geen separaties van jeugdigen tijdens de behandelingen, geen behandeling van jeugdigen buiten de regio.
De Jeugdhulp zo passend, nabij, zo thuis en ‘normaal’ mogelijk. Hierbij willen we borgen dat er geen jeugdige tussen wal en schip valt, dat er duurzame en integrale jeugdhulp is, en versterking van het netwerk rondom de jeugdige (en zijn/haar gezin), Op deze manier bereiken we binnen het budgettaire kader het maximale resultaat voor iedere jeugdige en gezin.

2024 en 2025

In 2024 signaleert Crossroads dat het aantal jeugdigen in segment 1 blijft stijgen. Dit was al in 2023 gesignaleerd, maar nu ontstaan er bij Crossroads knelpunten t.a.v. capaciteit, kwaliteit en budget. Ook de verwijzers geven aan dat zij wachttijden en wachtlijsten zien optreden. Dit is niet wat we met de nieuwe aanpak voor ogen hadden. Daarom is een werkgroep aan de slag gegaan om de oorzaken te achterhalen en interventies te bepalen. Dit heeft in juli 2024 geleid tot het inrichten van een gezamenlijke taskforce. Deze bestaat uit medewerkers van Regio Hart van Brabant en Crossroads. In het najaar van 2024 is op basis van de gezamenlijke analyse een gezamenlijke werkagenda uitgewerkt en heeft Crossroads een plan van aanpak opgesteld. Uitgangspunten daarbij zijn het optimaliseren van de hulpverlening op korte termijn en het vormgeven van de transformatie op iets langere termijn.

De gezamenlijke taskforce blijft in 2025 operationeel. Dit om de noodzakelijke verandering te versnellen. Basis voor de activiteiten zijn de gezamenlijk afgesproken werkagenda en het plan van aanpak Crossroads. Crossroads rapporteert elk kwartaal over de voortgang in het plan van aanpak. De Bestuurscommissie Jeugd stuurt deze rapportage via de colleges aan de raden van de samenwerkende gemeenten. Bekijk hier de kwartaalrapportages.

De kwartaalrapportages 2025 over de uitvoering van het Plan van Aanpak Crossroads lieten zien dat er sprake van verbetering was, maar dat deze niet het benodigde tempo en de diepgang had om de transformatie waar te maken binnen de gestelde kaders. Daarom besloten Regio Hart van Brabant en Crossroads in het najaar van 2025 om opnieuw het zorglandschap te analyseren. Deze analyse richtte zich niet alleen op segment 1, maar ook op de rest van het jeugdhulpstelsel. Hierbij is de situatie binnen het zorglandschap langs vijf assen in kaart gebracht, namelijk: samenspel Crossroads en regio, Crossroads, Regio Hart van Brabant, gemeenten en landelijk/Rijk. Per as is gekeken naar zes categorieën: transformatie, governance, segmentering, bekostiging, risicoverdeling, financieel/juridisch.

Actuele ontwikkeling

In 2026 is besloten het contract met Crossroads te verlengen, met een aantal aanvullende afspraken. Deze afspraken gaan in vanaf 1 januari 2027. De belangrijkste aanvullingen zijn:

Sterk Huis wordt hoofdaannemer van de hoogspecialistische jeugdhulp;
de andere drie combinanten van Crossroads (Amarant, GGz Breburg en De Viersprong) treden uit als hoofdaannemer en blijven betrokken via onderaannemerschap;
er wordt gewerkt met één AGB-code (zorgcode) waardoor informatievoorziening in snelheid en kwaliteit verbetert;
de integrale Ambulante Crossroads teams (Across teams) vormen het vliegwiel van de transformatie hoogspecialistische jeugdhulp. Hierbij is de verbinding met de lokale toegangsteams, gecertificeerde instellingen (GI’s) en medisch domein van belang. De
hulp is effectief, integraal en gezinsgericht en sluit aan op het eigen leven en netwerk van het gezin;
ook Regio Hart van Brabant is aan zet met de doorontwikkeling van toegangsteams naar stevige lokale teams en betere verbinding met de GI’s en het medisch domein. Dit is conform de landelijke Hervormingsagenda Jeugd.

Segment 2: wonen

In dit segment kopen we tot en met 2026 nog prijs x hoeveelheid (pxq) in. In dit segment kennen we vier vormen: gezinshuizen, pleegzorg, kleinschalige woon- en leefgroepen en zelfstandigheids bevorderende woonvormen. Inhoudelijk is het uitvoeringsprogramma ‘Wonen doe je thuis’ leidend. Doel is kinderen zo lang mogelijk thuis te laten wonen. Als dat niet kan heeft een gezinsgerichte woonomgeving (pleegzorg, gezinshuizen) de voorkeur. Pas daarna zetten we kleinschalige woon- en leefgroepen in.

Actuele ontwikkeling

Het huidige contract wordt verlengd vanaf 1 januari 2027. Segment 1 en 2 hangen nadrukkelijk samen, gegeven het uitgangspunt van de regio ‘wonen doe je thuis’: alles is erop gericht jeugdigen en gezinnen te versterken zodat uithuisplaatsing niet nodig is. Indien een uithuisplaatsing toch onvermijdelijk is, gebeurt het zo tijdelijk mogelijk en moet de overgang van segment 1 naar segment 2 zo soepel mogelijk verlopen. Komende periode bekijken we ook hoe de segmenten (mogelijk) geïntegreerd kunnen worden.

Segment 3: dagbegeleiding en respijtzorg

Ook in dit segment kopen we tot en met 2026 prijs x hoeveelheid in. Dagbegeleiding is bedoeld voor jeugdigen die in vergelijking met leeftijdsgenoten verminderd of niet zelfredzaam zijn en een groepsetting nodig hebben om aan hun individuele doelen te kunnen werken. Bij gezinnen waar langdurige dreiging op overbelasting is, kan respijtzorg ingezet worden. In dit segment richten we ons op het versterken van het normale leven. Doel is de zelfredzaamheid van gezinnen te vergroten door beter aan te sluiten op hun leefwereld.

Actuele ontwikkeling

In dit segment is de ambitie aan te sluiten op de ontwikkelingen in het kader van de Hervormingsagenda Jeugd. In 2026 starten we daarom een aanbestedingsprocedure voor een tijdelijke inspanningsgerichte inkoop voor segment 3 en 4. Deze inkoop is bedoeld voor 2027 en 2028 waarbij gemeenten de zorg waar mogelijk anders kunnen organiseren, zoals binnen Stevige Lokale Teams (SLT’s) of andere lokaal georganiseerde voorzieningen (zoals jongerenwerk, kinderopvang en onderwijs).

Segment 4: veel voorkomende hulp

Dit is het derde segment waarin we tot en met 2026 prijs x hoeveelheid inkopen. Het gaat in dit segment om lichtere, ambulante hulp met bijvoorbeeld vragen op het gebied van weerbaarheid en zelfbeeld of problemen naar aanleiding van het scheiden van de ouders.

Actuele ontwikkeling

Segment 5: crisishulp

Crisishulp is net zoals hoog specialistische jeugdhulp taakgericht ingekocht. Ook in dit segment is Crossroads onze partner. De opdracht is direct hulp te verlenen waar nodig en daarnaast ook aandacht te besteden aan drie ontwikkelopgaven: integrale crisishulp, ambulante crisishulp en snellere door- en uitstroom.

Actuele ontwikkeling

Net zoals bij segment 1 is het contract hiervoor verlengd met aanvullende afspraken.

Recente nieuwsberichten

Ervaringsverhalen #ditisjeugdhulp gebundeld in magazine

Met trots kondigt Regio Hart van Brabant het magazine #ditisjeugdhulp aan. Hierin zijn acht ervaringsverhalen gebundeld, die eerder zijn gedeeld......

Lees verder

16 april 2026