Regionaal samenwerken doe je thuis
Op 27 augustus kwamen bestuurders van de gemeenten in Hart van Brabant bij elkaar voor een gezamenlijke kennismakingsmiddag. De bijeenkomst stond in het teken van kennismaken, de regionale samenwerking beter leren kennen en samen vooruitkijken naar de nieuwe bestuursperiode.
In het introductieboekje voor nieuwe bestuurders staat dat regionale samenwerking begint bij de lokale opdracht. Gemeenten zoeken elkaar op omdat veel opgaven de gemeentegrenzen overstijgen, zoals jeugdhulp, wonen, economie, ruimte, veiligheid en maatschappelijke ondersteuning. Maar de politieke opdracht, de democratische legitimiteit en de verantwoording blijven lokaal. Juist daarom geldt: regionaal samenwerken doe je thuis.
De regio begint in de eigen gemeente
Regio Hart van Brabant is geen extra bestuurslaag. Het is een samenwerking van gemeenten vanuit verlengd lokaal bestuur. Bestuurders en ambtenaren brengen kennis, capaciteit en bestuurlijke inzet bij elkaar om opgaven aan te pakken die gemeenten afzonderlijk moeilijker kunnen realiseren.
Daarom is regionale samenwerking meer dan een overlegstructuur. Het gaat om elkaar kennen, belangen verbinden en afspraken maken, maar vooral ook om die afspraken thuis uit te leggen, te bespreken en te laten landen.
Van poho naar college, raad en organisatie
Die gedachte kwam tijdens de bijeenkomst sterk naar voren. Burgemeester Willemijn van Hees van Heusden verwoordde het treffend: “Neem wat je hoort in de poho’s mee naar huis, bespreek het in je college, praat je collega’s thuis bij. Regionaal samenwerken doe je thuis.”
Daarmee gaf zij woorden aan de rode draad van de middag. Regionale samenwerking wordt pas sterk wanneer bestuurders steeds de verbinding leggen tussen wat regionaal wordt besproken en wat lokaal nodig is. Dat vraagt om netwerkambacht: de eigen raad, het college en de ambtelijke organisatie bewust meenemen vóór, tijdens en na regionale afstemming.
Blijven investeren in vertrouwen
Ook voorzitter burgemeester Fleur Gräper-van Koolwijk benadrukte dat samenwerken aandacht vraagt. Zij vergeleek regionale samenwerking met een goed huwelijk: je moet af en toe opnieuw bespreken wie de vuilnisbak buiten zet, zodat kleine irritaties niet uitgroeien tot grote problemen. Ook in de regio vraagt goede samenwerking om vertrouwen, duidelijke verwachtingen en regelmatig gesprek over rollen en verantwoordelijkheden.
Start van een nieuwe bestuursperiode
De kennismakingsmiddag vormt een belangrijke start van de nieuwe bestuursperiode. De komende tijd werken de gemeenten onder meer aan de nieuwe kernagenda voor 2027-2031. Ook daarbij blijft de verbinding met thuis essentieel: lokale bestuursakkoorden, regionale opgaven en gezamenlijke ambities moeten elkaar versterken.
De energie, openheid en betrokkenheid tijdens de bijeenkomst vormen daarvoor een sterke basis. Want regionale samenwerking krijgt pas echt betekenis als zij thuis wordt besproken, gedragen en uitgevoerd. Daarom blijft de belangrijkste boodschap: regionaal samenwerken doe je thuis.
