• Home
  • Nieuws
  • Hart van Brabant gaat de strijd aan met energiearmoede

Hart van Brabant gaat de strijd aan met energiearmoede

08 september 2022

De negen gemeenten in Regio Hart van Brabant werken hard om de stijgende energiearmoede onder inwoners aan te pakken. Dat doen zij via kleine energiebesparende maatregelen om op korte termijn het eerste leed te verlichten, maar ook door plannen te maken voor structurele besparingen op langere termijn. Regionale samenwerking ligt daarbij volgens Nicolaas Veltman voor de hand.

Nicolaas is gevraagd om als kwartiermaker energiearmoede / energiebesparing kwetsbare doelgroepen met regionale plannen voor de korte en middellange termijn te komen. Verschillende verkennende gesprekken zijn inmiddels gevoerd, en in oktober/november worden de eerste resultaten verwacht. 

Snelle acties

De opdracht van Nicolaas als kwartiermaker is tweeledig. Allereerst werkt hij aan een plan voor de korte termijn, gericht op regionale samenwerking rondom energiearmoede. De gemeenten hebben samen bijna €10 miljoen gekregen voor kleine energiebesparende maatregelen, zoals led-verlichting en tochtstrips. Samen met de energietoeslag van het Rijk brengt dat een kleine verlichting in de energierekening van kwetsbare doelgroepen

Maar de nood is hoog en het geld moet uiterlijk 31 december 2023 zijn uitgegeven. Daarom is het is de taak van Nicolaas om in oktober 2022 met een plan van aanpak te komen voor regionale samenwerking. Op basis van zijn eerste ronde langs de velden heeft hij daar al wel ideeën over.

Nicolaas: “De gemeenten zijn via de energietoeslag al bezig om de kwetsbare doelgroepen te bereiken en te benaderen. Het zou logisch zijn als die mensen ook een energieadviseur op bezoek krijgen. Vervolgens moet een klusbus aan de gang om het advies snel uit te voeren. Kwetsbare doelgroepen hebben de nodige zorgen aan hun hoofd, dus wij moeten ervoor zorgen dat het advies niet in de keukenla eindigt. Sociaal-maatschappelijke organisaties als ContourdeTwern spelen hierbij een belangrijke bemiddelingsrol.” 

Lange termijn

Daarnaast wordt gewerkt aan een plan van aanpak voor de langere termijn. Ook daar ziet Nicolaas mogelijkheden voor samenwerking, ook om de doelen uit de Regionale Energie- en Klimaatstrategie (REKS) te behalen: 20% energiebesparing in 2030, 50% energiebesparing in 2050. 

Daarbij wil hij voortborduren op de kortetermijnaanpak: “We hebben straks zicht op de doelgroep en ze geholpen met kleine energiebesparende maatregelen. Het doel is vervolgens om hun energierekening structureel en substantieel te verlagen. Dat kan met grotere investeringen, zoals dakrenovatie, spouwmuurisolatie, en (drie)dubbel glas.” Dat kost veel geld, maar daar kunnen we vanaf volgend jaar ook de middelen voor krijgen vanuit het Rijk en Europa (via het Nationaal Isolatieprogramma en Green Deal Fit for 55).

Drie doelgroepen

De plannen richten zich op mensen met een relatief laag inkomen, die in de problemen dreigen te komen door de stijgingen van hun energierekening. Er zijn drie kwetsbare doelgroepen te herkennen, waarbij de focus nu vooral ligt op de eerste twee groepen

Nicolaas: “Allereerst heb je mensen in een socialehuurwoning. De woningcorporaties gaan hiermee als ‘startmotor’ aan de slag, ook dankzij de recente prestatieafspraken tussen het Rijk en koepelorganisatie AEDES. Door de afschaffing van de verhuurdersheffing heb ik er alle vertrouwen in dat dit lukt. De tweede groep is wat we ‘sociale koop’ noemen. Er is subsidie beschikbaar voor woningeigenaren, maar dan moet je nog zelf een forse investering doen. Daarom hebben we tot nu toe vooral de intrinsiek gemotiveerde, veelal hoogopgeleide en goed verdienende woningeigenaar bereikt. Maar hoe krijgen we de midden- en lagere inkomens ook mee? Hier hebben en nemen gemeenten de regierol, samen met de lokale energiecoöperaties.”

De derde groep is de private verhuursector. Dat is volgens Nicolaas nog een grotendeels onzichtbare groep, met naast grote commerciële woningbeleggers en veel kleine particuliere verhuurders. Uiterlijk in 2030 mogen zij ook geen woningen met een slecht EFG-label meer verhuren. Nicolaas: “Daarom moeten gemeenten ook met deze private verhuurders het gesprek aangaan. Ook voor hen is er immers overheidsgeld beschikbaar via een subsidieregeling. De aanpak kan in eerste instantie vergelijkbaar zijn met de koopsector. Daar zijn we begonnen met de koplopers, met als motto ‘voorlopers inspireren volgers’.”

Regionale samenwerking

Bij de aanpak van energiearmoede is het volgens Nicolaas belangrijk om als regio op te trekken: “Op de korte termijn is het devies ‘niet wachten op plannen, gewoon aan de gang’. Het maakt niet uit wat je doet, áls je nu maar iets doet. Dat betekent pionieren, en dan is het goed dat gemeenten hun eigen aanpak kiezen. Zo zie je wat goed werkt en wat minder, en daar leren we het meest van. Vervolgens kunnen andere gemeenten de goede initiatieven dan overnemen..” 

Nu al ziet hij mooie lokale voorbeelden, zoals de Klimaatklussers. Nicolaas: “Dat zijn handige gepensioneerde mannen in Tilburg die ooit samen hebben besloten dat ze mensen met financiële problemen willen helpen. Dat moeten we koesteren, maar we kunnen ze niet heel de regio laten verduurzamen. Als je zo'n lokaal initiatief met vrijwilligers regionaal kunt koppelen aan grootschalige, professionele initiatieven, dan zijn we hartstikke slim bezig!”

Planning

Eind oktober/begin november presenteert Nicolaas het plan van aanpak voor de korte termijn, tot eind 2023. Rond maart/april volgend jaar volgt dan een meerjarenplan 2024-2028, waarbij ook de Rijksmiddelen en Europese fondsen worden aangesproken. Daarmee kunnen gemeenten in de regio structurele hulp gaan bieden om de energierekening van de meest kwetsbare inwoners substantieel te verlagen. 

Of Nicolaas daar vertrouwen in heeft? “De opgave is overweldigend, met schrijnende verhalen. Daar moeten we iets mee, maar het probleem is te groot om alleen op te lossen of aan die ‘ander’ over te laten. Er is collectieve actie, een  ‘wij’,  nodig, en ik zie in onze regio al diverse inspirerende initiatieven.”

Heb je vragen? Neem dan contact op met Nicolaas Veltman via Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.. Meer weten over de Regionale Energie- en Klimaatstrategie? Kijk dan op regio-hartvanbrabant.nl/REKS.


© 2016 - 2021 Regio Hart van Brabant - privacyverklaring

Website archiveren

Onze pagina's worden gearchiveerd. Bekijk website archivering.