De afgelopen drie jaar nam Regio Hart van Brabant deel aan de landelijke proeftuin Aanpak Zorgfraude van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). Samen met regio Twente werd onderzocht hoe gemeenten zorgfraude kunnen voorkomen en aanpakken. Voor Regio Hart van Brabant leverde de proeftuin niet alleen nieuwe kennis op, maar ook waardevolle inzichten over toezicht, samenwerking en partnerschap binnen het sociaal domein. De opgedane ervaringen werden in mei gedeeld met gemeenten uit heel Nederland tijdens het afsluitende congres van de proeftuin.
Toezicht als onderdeel van partnerschap
Regio Hart van Brabant koos de afgelopen jaren bewust voor een andere manier van inkopen en samenwerken. Binnen de Wmo en Jeugdwet wordt gewerkt vanuit taakgericht relationeel inkopen. Daarbij staan samenwerking, vertrouwen en een gedeelde verantwoordelijkheid voor goede en betaalbare ondersteuning centraal.
Juist daarom was deelname aan de proeftuin interessant. Hoe organiseer je toezicht en handhaving in een model dat uitgaat van partnerschap? En hoe zorg je ervoor dat kwaliteit en rechtmatigheid hand in hand gaan?
De proeftuin maakte duidelijk dat toezicht geen los onderdeel is van het systeem, maar juist een integraal onderdeel van de manier waarop gemeenten en aanbieders samenwerken. Screening van aanbieders, het delen van signalen, financiële monitoring en onafhankelijke toetsing versterken niet alleen de aanpak van fraude, maar dragen ook bij aan de kwaliteit van ondersteuning.
Leren van de praktijk
Tijdens de proeftuin ontwikkelde de regio Hart van Brabant verschillende instrumenten en werkwijzen die inmiddels ook landelijk worden gedeeld. Denk aan methoden voor screening en selectie van aanbieders, een privacyproof proces voor het delen van gegevens, financiële monitoring en een aanpak voor het bespreken en opvolgen van signalen en meldingen.
De ervaringen bevestigen dat toezicht meer is dan controleren alleen. Het gaat ook om signaleren, adviseren en het voortdurend verbeteren van processen en samenwerking.
Toezicht structureel verankeren
Een belangrijke opbrengst van de proeftuin is dat de rol van toezicht binnen de regio verder is aangescherpt. Daarbij is nadrukkelijk gekeken naar rollen, verantwoordelijkheden en de samenwerking tussen gemeenten, aanbieders, contractmanagement en toezichthouders.
De lessen uit de proeftuin worden nu gebruikt om toezicht en handhaving structureel te verankeren binnen de regionale samenwerking. Na de zomer wordt hierover een voorstel besproken in het bestuurlijk overleg. Daarmee bouwt Regio Hart van Brabant verder aan een professionele inrichting van toezicht die past bij de uitgangspunten van het sociaal domein én bij de manier waarop gemeenten en aanbieders samen verantwoordelijkheid nemen voor kwaliteit en rechtmatigheid.
Meer weten?
Tijdens de proeftuin zijn verschillende producten, handreikingen en praktijkvoorbeelden ontwikkeld. Deze materialen zijn beschikbaar voor gemeenten en andere geïnteresseerden.
Bekijk de producten en opbrengsten van de proeftuin Aanpak Zorgfraude.
Wil jij betrokken blijven? De transformatie van het sociaal domein is volop in ontwikkeling. Dit artikel is één van de vele praktijkverhalen uit de Regio Hart van Brabant. Via onze nieuwsbrief delen we regelmatig nieuwe inzichten, praktijkvoorbeelden en ontwikkelingen uit de regio. Wil je op de hoogte blijven of meedoen aan de beweging die we samen maken? Meld je dan aan voor onze nieuwsbrief.
