Een van de hoofdthema’s van de Regionale Energie- en Klimaatstrategie (REKS) is de verduurzaming van de gebouwde omgeving. Een belangrijk en onderschat thema, volgens Roelof Kooistra (Rebel Group) en Astrid Egberts (gemeente Dongen): “Het is goed dat we daar op regionaal én lokaal niveau veel energie in steken, want we krijgen er allemaal van dichtbij mee te maken.”

Werkgroep Energie en Infrastructuur

Astrid en Roelof maken onderdeel uit van de werkgroep Energie en Infrastructuur, die maandelijks bijeenkomt. Astrid: “Daar is ook echt behoefte aan. De bijeenkomsten worden goed bezocht door een grote groep met veel stakeholders: de meeste gemeenten, woningbouwverenigingen, Enexis en de Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant.”

De stuurgroep heeft bepaald dat we voor een totaalopwek van 1 Terawattuur gaan. Maar er zijn al projecten gerealiseerd en andere zitten in de pijplijn. Ook wil de stuurgroep gaan voor veel zon op bedrijfsdaken. De werkgroep heeft berekend dat er in totaal nog 450 miljoen Kwh moet worden opgewekt in het buitengebied. Roelof: "Het elektriciteitsnetwerk moet echter wel de capaciteit hebben om die duurzaam opgewekte energie te kunnen verwerken. Bij het bepalen van de juiste plek van opwek moet rekening gehouden worden met de aanwezige capaciteiten."

In onderstaande video wordt meer verteld over het wat, waarom en wanneer van de REKS. 

Verduurzaming gebouwde omgeving

Het belangrijkste thema binnen de werkgroep is echter de verduurzaming van de gebouwde omgeving. Roelof: “We moeten onze huizen anders gaan verwarmen. Dat heeft enorme consequenties, ook voor inwoners. Als er iets is dat je gaat merken, dan is het dat wel. Meer dan windmolens of zonneparken. Daar is Nederland zich nog niet half van bewust.”

Elke regio maakt een Regionale Structuur Warmte (RSW), en daarvan is nu een eerste versie opgeleverd. Met behulp daarvan kunnen gemeenten voor eind 2020 een transitievisie warmte opstellen: welke wijken gaan voor 2030 van het aardgas af en welke strategie gebruiken we daarbij? Roelof: “De REKS kijkt dus op regionaal niveau hoe dat er ongeveer uit zou gaan zien.”

Zoeken naar informatie

Wat de opdracht lastig maakt volgens de twee is dat de informatie die er nu ligt niet altijd klopt of volledig is. Astrid: “Het staat overal op het internet en in mappen, maar het is lang niet altijd juist. Daar moeten we dan nog mee verder, en dat is echt een puzzel. Daar ligt ook een belangrijke taak voor ons: hengelen naar de juiste en correcte informatie.”

Roelof: “Dat geldt trouwens voor de hele REKS. Je kunt je informatie niet even van een website halen. Het stikt van de documenten en overzichten, je raakt soms echt het overzicht kwijt. Je moet dan zelf gaan destilleren wat juist is en wat niet. Toch kun je dat niet eindeloos blijven doen. Op een gegeven moment moeten we ermee gaan rekenen en moeten we verder, of het nu volledig is of niet. We lopen in Nederland namelijk al achter.”

Lastige materie

De twee beamen verder dat ze te maken hebben met lastige materie. Daarbij hebben de meeste mensen die nu binnen de werkgroep bezig zijn een andere achtergrond. Astrid: “We komen niet uit de duurzaamheid en zijn er allemaal ingerold. Ik kom uit de chemie, dat is lekker feitelijk. Je kan precies zeggen hoeveel ijzer, cadmium of asbest er in de grond zit, maar dit is vaak heel wazig.”

Ook naar buiten toe blijkt het soms ingewikkeld om uit te leggen waar de werkgroep mee bezig is. Daar denken Astrid en Roelof nu al over na: “We zijn nu ook aan het druppelen, continu het verhaal vertellen, bijvoorbeeld bij bestuurders. Het moet ook landen, want het is taaie materie. Maar als de bestuurders het al niet snappen, hoe moeten we het dan aan de burgers uit gaan leggen?”

Inwoners betrekken

Het betrekken van die inwoners bij het warmte-vraagstuk is dan ook een belangrijk onderwerp. Astrid: “Op dit moment is er voor inwoners nog één oplossing: isoleren en energie besparen. Want wat je niet nodig hebt, hoef je ook niet op te wekken. We hebben in de werkgroep inmiddels ook adviseurs aardgasvrije wijken. Dat is fijn, want zij kunnen alvast de doorkijk maken naar de gemeentelijke transitievisies warmte.”

Volgens Astrid krijgt de gemeente nu al telefoontjes hierover: “Mensen willen weten wanneer hun wijk van het gas af gaat, maar zo ver zijn we nog helemaal niet. Eerst komt de Regionale Structuur Warmte, en daar kunnen we op voortborduren als we wijken en buurten gaan bekijken. Daarbij moeten inwoners dan ook mee kunnen denken. Wat we nu ook al doen is meedenken met inwoners, bijvoorbeeld als ze een nieuwe cv-ketel willen. Een warmtepomp is nog erg duur, maar dan denken we samen na over een oplossing.”

Het is soms zoeken, ook samen met inwoners, besluit Astrid: “Het is nieuw, gaat in kleine stapjes en niemand weet waar we eindigen. Maar juist dat trekt mij aan en maakt het ontzettend leuk om mee bezig te zijn.”

Meer weten?
Over de REKS worden regelmatig updates gedeeld. Je kunt je op deze pagina aanmelden voor de nieuwsbrief. Daarnaast staat er meer informatie over de REKS op de website van Regio Hart van Brabant >